In Katwijk gaat, als het lukt alle vergunningen te krijgen, voor 3,3 miljard euro – ja, ik zeg het nog maar een keer langzaam: drie komma drie miljard – door farmaceutisch gigant Eli Lilly and Company een fabriek gebouwd worden voor de productie van afvalmedicijnen zoals Ozempic-achtigen. Katwijk stond ooit bekend om vis, geloof en zware mannenhanden. Straks om afslankinjecties, glutenvrije graangerechten en inwoners die bij windkracht drie al wegwaaien richting Noordwijk. Ik ben geen arts, dus ik ga hier niet doen alsof ik ineens professor endocrinologie ben geworden. Maar ik vraag me wel af voor wie dit spul nu echt verstandig is.
Voor mensen die door ziekte of medische oorzaken levensgevaarlijk overgewicht hebben? Absoluut. Voor iemand die na kerst kilo’s zwaarder is geworden omdat hij drie dagen achter elkaar rollade, kerststol en advocaat met slagroom naar binnen heeft gewerkt? Een beetje mollig, dus wat vet op de botten is toch goed? Bij het gebruik van het middel verliezen mensen zomaar tientallen kilo’s binnen maanden. Werkelijk spectaculair. Je herkent ze bijna niet meer terug op verjaardagen. “Ben jij nou Kees?” “Nee, ik bén de oude Kees niet meer.” Maar als ze vervolgens stoppen door misselijkheid, darmproblemen en andere bijwerkingen, komen ze in recordtijd weer aan. Dat jojo-effect lijkt mij persoonlijk gevaarlijker dan soms een kapsalon met extra knoflooksaus. Ik geniet zelf ook wel eens van zo’n helemaal foute frikandel speciaal met uitjes, curry en mayonaise. Dat wordt er dan wel weer af gesport en gelijnd. Het menselijk lichaam is echter geen elastiekje van de HEMA dat je eindeloos kunt uitrekken zonder dat het een keer in je gezicht terugschiet. De echte oorzaak van veel te veel overgewicht lijkt me vaak cultuur. Kijk alleen al naar Amerika. In Walt Disney World Resort struikel je over de werkelijk over-corpulente mensen van rond de 200 kilo. Daar lijkt het soms alsof bezoekers niet voor Mickey Mouse komen, maar voor de emmers cola en gefrituurde kalkoenpoten ter grootte van een buitenboordmotor. Je ziet ze daar met dienbladen lopen waarop zes maaltijden tegelijk balanceren. Hotdogs, pizza’s, donuts, hamburgers en iets ondefinieerbaars dat vermoedelijk ooit een kip is geweest. Ondertussen eten ze al waggelend verder, alsof hun persoonlijke missie is om vóór de parade nog even de volledige menukaart weg te werken.
In Amerika is een “snack” vaak iets wat in Nederland onder de categorie “buffet voor meerdere personen” zou vallen. In Disney kies ik de attracties daarom strategisch uit. Niet op snelheid of spektakel, maar op zitbreedte. Want naast iemand zitten die letterlijk over beide armleuningen heen golft, betekent dat je tijdens de rit langzaam wordt samengeperst als een tube tandpasta. In de achtbaan Seven Dwarfs Mine Train zat ik ooit zo klem dat ik na afloop het veiligheidsbeugeltje als tatoeage op mijn ribbenkast had staan. Die karretjes zwiepen heen en weer en bij iedere bocht dacht ik: als de wetten van Newton ook maar een beetje kloppen, vliegen wij zo meteen met wagon en al uit de rails. Nog spannender vond ik Guardians of the Galaxy: Cosmic Rewind. Dat ding draait alle kanten op, lanceert je achterwaarts en laat je hersenen kortstondig afscheid nemen van je lichaam. Naast mij zat een Amerikaanse meneer. Tijdens de lancering voelde ik mezelf langzaam verdwijnen tussen zijn zijflanken. En over de flightsimulator zal ik het maar helemaal niet hebben. Daar hing de veiligheidsgordel zo strak dat ik bang was dat het cabinepersoneel mij na afloop met een blikopener moest bevrijden. Maar goed, je doet het voor de kinderen en kleinkinderen. Die vinden opa gillend in een achtbaan namelijk fantastisch. Vooral als opa daarna duizelig uitstapt en eruitziet alsof hij een complete wasstraat heeft doorlopen.
Het opvallende is dat je op ongeveer een half uur rijden verderop, in SeaWorld Orlando, ineens een totaal ander publiek ziet. Daar lopen veel slankere mensen rond. Kennelijk trekt dat park bezoekers die geïnteresseerd zijn in dieren, natuur en het idee dat voedsel niet standaard uit een frituurpan hoeft te komen. Daar zie je mensen rustig kijken naar orka’s, pinguïns en roggen. De terugvlucht naar Nederland na onze laatste Amerika-reis bevestigde mijn theorie op pijnlijke wijze. Ik zat naast een Amerikaan die duidelijk nog geen kennis had gemaakt met Ozempic. Ik verkeerde negen uur lang in een houding die normaal alleen door professionele yogi’s wordt beoefend.
Menno Smitsloo
reacties via [email protected]
op X te volgen met @mennosmitsloo
